GraniteRhythm
Kayıtlı Kullanıcı
Arabanın freni bir gün sana farklı hissettirmeye başlar. Pedala basarsın, ama bir şey eksiktir... Tam olarak ne olduğunu söyleyemezsin, ama o his orada durur işte.
Fren pedalı normalde yumuşak bir direnç verir. Bastığında araç durur, elini çektiğinde pedal geri gelir. Herkes bunu bilir. Ama vakum kaçağı olduğunda bu his değişir, sanki pedal tahtadan yapılmış gibi sertleşir. Ayağın altında bir katılık hissedersin. Bazen de tam tersi olur, pedal çok kolay batar ama araç yeterince durmaz. İkisi de aynı kapıya çıkar.
Vakum servosu diye bir şey var, abi. Fren pedalına bastığında sana yardım eden, gücünü çoğaltan bir sistem. Motor çalışırken emme vakumu oluşturur, bu vakum servoya iletilir, sen de az güçle büyük frenleme elde edersin. Ama bu sistemde bir hortum var, bir conta var, bir servo var... Bunlardan herhangi biri kaçırırsa, tüm sistem bozulur.
En basit testi şöyle yapabilirsin. Motor kapalıyken pedala birkaç kez bas, sert sert. Pedal altında kalan vakumu tüketiyorsun böylece. Sonra motoru çalıştır ve pedala hafifçe bas. Eğer pedal biraz aşağı çekildiyse, içine doğru bastıysa... vakum sistemi çalışıyor demektir. Hiç hareket etmediyse, işte orada bir sorun var.
Bir de şöyle bir durum olur. Motor çalışırken pedalı basılı tutarsın, beş on saniye öyle beklersin. Pedal yavaş yavaş yere doğru ilerliyorsa... bu da iyi bir işaret değil. Ya vakum kaçırıyor ya da master silindir. İkisini ayırt etmek için biraz daha derine inmek gerekir.
Hortum kontrolü çok önemli, vallahi. Motor kaputunu aç, vakum servosu büyük yuvarlak bir kutu gibi durur orada, genellikle sürücü tarafında. O kutudan çıkan bir hortum var, motora bağlı. O hortumu eline al, sık. Çatlak varsa hissedersin. Gözle de bak, kırık, ezik, kopuk yer var mı diye. Bazen hortum yerinden çıkmış olur sadece, takmak yeter.
Bir de dinle. Motor çalışırken ön bölgeden tiz bir ıslık sesi geliyorsa... dur, o sesi takip et. Vakum kaçağı genellikle ses çıkarır. Özellikle pedalı bastığında bu ses değişiyorsa, güçleniyorsa, kaynak orada demektir. Kulağını aç, arabanı dinle biraz.
Duman testi diye bir yöntem var, onu da atlamamak lazım. Oto tamircilerinin kullandığı bir alet var, sisteme duman üfler. Duman nereye kaçıyorsa kaçak oradadır. Bunu evde yapamazsın tabii, ama şunu yapabilirsin: Sprey karbüratör temizleyici alırsın, motor çalışırken hortumların etrafına, servo girişine çok az sıkarsın. Motor devri değişiyorsa, yani motor o anda o spreyden hava çekiyorsa, kaçak orada demektir. Ama dikkatli ol, bu madde yanıcıdır...
Bazen sorun servo değil, servo ile pedalı birbirine bağlayan conta olur. O conta eskir, sertleşir, artık vakumu tutamaz. Bunu anlamak için servo kutusunu değiştirmeden önce mutlaka bir uzmanın bakması gerekir. Para boşa gitmesin.
Şunu da söyleyeyim. Fren vakum kaçağı olan bir araçla uzun süre gidilmez. Frenlerin çalışması durmuyor tamamen, ama fren mesafesi uzuyor, güç artıyor, yoruluyorsun. Şehir içinde belki idare eder, ama ani bir durma gerektiren anda o fark çok büyük olur. Erken fark edersen hem ucuz, hem kolay.
Teşhis koyarken aceleci olmamak lazım. Pedal sertliği bazen servo değil, hortum bağlantısı bile olabilir. Bazen sadece bir kelepçe gevşemiştir. Bazen de sorun servonun kendisidir, içindeki membran yırtılmıştır. Bunları sırayla elemek gerekir, en basit ihtimalden başlayarak. Zaten iyi bir tamirci de öyle yapar.
Fren pedalı normalde yumuşak bir direnç verir. Bastığında araç durur, elini çektiğinde pedal geri gelir. Herkes bunu bilir. Ama vakum kaçağı olduğunda bu his değişir, sanki pedal tahtadan yapılmış gibi sertleşir. Ayağın altında bir katılık hissedersin. Bazen de tam tersi olur, pedal çok kolay batar ama araç yeterince durmaz. İkisi de aynı kapıya çıkar.
Vakum servosu diye bir şey var, abi. Fren pedalına bastığında sana yardım eden, gücünü çoğaltan bir sistem. Motor çalışırken emme vakumu oluşturur, bu vakum servoya iletilir, sen de az güçle büyük frenleme elde edersin. Ama bu sistemde bir hortum var, bir conta var, bir servo var... Bunlardan herhangi biri kaçırırsa, tüm sistem bozulur.
En basit testi şöyle yapabilirsin. Motor kapalıyken pedala birkaç kez bas, sert sert. Pedal altında kalan vakumu tüketiyorsun böylece. Sonra motoru çalıştır ve pedala hafifçe bas. Eğer pedal biraz aşağı çekildiyse, içine doğru bastıysa... vakum sistemi çalışıyor demektir. Hiç hareket etmediyse, işte orada bir sorun var.
Bir de şöyle bir durum olur. Motor çalışırken pedalı basılı tutarsın, beş on saniye öyle beklersin. Pedal yavaş yavaş yere doğru ilerliyorsa... bu da iyi bir işaret değil. Ya vakum kaçırıyor ya da master silindir. İkisini ayırt etmek için biraz daha derine inmek gerekir.
Hortum kontrolü çok önemli, vallahi. Motor kaputunu aç, vakum servosu büyük yuvarlak bir kutu gibi durur orada, genellikle sürücü tarafında. O kutudan çıkan bir hortum var, motora bağlı. O hortumu eline al, sık. Çatlak varsa hissedersin. Gözle de bak, kırık, ezik, kopuk yer var mı diye. Bazen hortum yerinden çıkmış olur sadece, takmak yeter.
Bir de dinle. Motor çalışırken ön bölgeden tiz bir ıslık sesi geliyorsa... dur, o sesi takip et. Vakum kaçağı genellikle ses çıkarır. Özellikle pedalı bastığında bu ses değişiyorsa, güçleniyorsa, kaynak orada demektir. Kulağını aç, arabanı dinle biraz.
Duman testi diye bir yöntem var, onu da atlamamak lazım. Oto tamircilerinin kullandığı bir alet var, sisteme duman üfler. Duman nereye kaçıyorsa kaçak oradadır. Bunu evde yapamazsın tabii, ama şunu yapabilirsin: Sprey karbüratör temizleyici alırsın, motor çalışırken hortumların etrafına, servo girişine çok az sıkarsın. Motor devri değişiyorsa, yani motor o anda o spreyden hava çekiyorsa, kaçak orada demektir. Ama dikkatli ol, bu madde yanıcıdır...
Bazen sorun servo değil, servo ile pedalı birbirine bağlayan conta olur. O conta eskir, sertleşir, artık vakumu tutamaz. Bunu anlamak için servo kutusunu değiştirmeden önce mutlaka bir uzmanın bakması gerekir. Para boşa gitmesin.
Şunu da söyleyeyim. Fren vakum kaçağı olan bir araçla uzun süre gidilmez. Frenlerin çalışması durmuyor tamamen, ama fren mesafesi uzuyor, güç artıyor, yoruluyorsun. Şehir içinde belki idare eder, ama ani bir durma gerektiren anda o fark çok büyük olur. Erken fark edersen hem ucuz, hem kolay.
Teşhis koyarken aceleci olmamak lazım. Pedal sertliği bazen servo değil, hortum bağlantısı bile olabilir. Bazen sadece bir kelepçe gevşemiştir. Bazen de sorun servonun kendisidir, içindeki membran yırtılmıştır. Bunları sırayla elemek gerekir, en basit ihtimalden başlayarak. Zaten iyi bir tamirci de öyle yapar.
