OpalCadence
Kayıtlı Kullanıcı
Arabanız sabah kalkmıyor, marş dönüyor ama motor tutmuyor. Ya da yolda giderken aniden söndü, bir daha da çalışmıyor. Çoğu insan bu noktada aklına yakıt pompasını getirir, akü der, buji der... Ama kimse krank mili sensörünü düşünmez. Oysa bu küçük parça, motorun kalbinin attığını sisteme bildiren tek şeydir.
Krank mili sensörü tam olarak ne yapar diye sorarsanız — motorun dönüş hızını ve pistonların konumunu anlık olarak takip eder. Motor kontrol ünitesi bu veriyi alır, ateşlemeyi zamanlar, yakıt enjeksiyonunu ayarlar. Sensör gidince sistem kör kalır. Motor çalışmak ister ama ne zaman ateş vereceğini bilemez.
En sık görülen belirti marş sırasında ortaya çıkar. Motor dönüyor, yakıt var, akü tam dolu... ama tutmuyor. Vallahi bu durumda çoğu usta bile önce başka yerlere bakar. Krank sensörü arızası tam da bu yüzden sinsi bir şeydir, kendini başka arızaların arkasına saklar.
Bir de şu var: Araç bazen çalışır, bazen çalışmaz. Sabah soğukta tutmuyor, öğle sıcağında gayet iyi gidiyor. Bu aralıklı çalışmama hali sensörün tamamen ölmediğini ama artık güvenilmez hale geldiğini gösterir. Isıya duyarlı bir arıza bu, sensörün içindeki sargılar ısındıkça direnci değişiyor...
Motor çalışırken de belirtiler verebilir. Ani güç kayıpları, sanki birisi gazı kesiyor gibi bir his, vites küçültsek de büyültsek de geçmeyen isteksizlik. Bazen motor titrer, bazen rölantide dengesiz çalışır. Göz ardı edilebilecek şeyler bunlar, özellikle eski araçlarda. Ama bu belirtiler bir arada geliyorsa durup düşünmek lazım.
Arıza lambası her zaman yakmaz, bunu da söyleyelim. Krank sensörü zayıflıyor ama hâlâ sinyal üretiyorsa beyin bunu arıza olarak kaydetmeyebilir. Yani "lamba yanmıyor, sorun yok" mantığı burada işe yaramaz. Bazı durumlarda P0335 ya da P0336 kodları belleğe düşer, ama siz hiç fark etmeden sürersiniz.
Yakıt tüketiminde de garip bir artış gözlemlenebilir. Beyin doğru zamanlama verisini alamayınca enjektörleri biraz fazla çalıştırır, telafi etmeye çalışır. Siz de her dolum biraz daha pahalıya patlar. Bunun krank sensörüyle bağlantısını kurmak abi, gerçekten kolay değil.
Test etmenin en doğru yolu OBD2 cihazıyla arıza kodu okumaktır. Ama dediğimiz gibi, kod her zaman düşmüyor. Multimetre ile sensörün direncini ölçmek de bir yöntem — üreticiye göre değişir ama genellikle 200-900 ohm arasında olması beklenir. Bu değerin dışına çıkmışsa sensör artık güvenilir değildir.
Sensörü değiştirmek görece basit bir işlemdir, çoğu araçta erişimi zor değildir. Ama değiştirdikten sonra bazı araçlarda adaptasyon gerekir, yani motor kontrol ünitesinin yeni sensörü tanıması için kısa bir öğrenme süreci yaşanır. Bunu atlamak bazen sorunun devam etmesine yol açar. Ustanın bunu bilmesi şart.
Son olarak şunu söylemek gerekir: Bu sensör küçüktür, ucuzdur, ama üstlendiği görev kritiktir. Araçta açıklanamayan çalışmama sorunları, aralıklı sönmeler ya da güç kayıpları yaşıyorsanız krank mili sensörünü listeden silmeyin. Belki ilk bakılacak yer değildir, ama kesinlikle bakılacak yerdir.
Krank mili sensörü tam olarak ne yapar diye sorarsanız — motorun dönüş hızını ve pistonların konumunu anlık olarak takip eder. Motor kontrol ünitesi bu veriyi alır, ateşlemeyi zamanlar, yakıt enjeksiyonunu ayarlar. Sensör gidince sistem kör kalır. Motor çalışmak ister ama ne zaman ateş vereceğini bilemez.
En sık görülen belirti marş sırasında ortaya çıkar. Motor dönüyor, yakıt var, akü tam dolu... ama tutmuyor. Vallahi bu durumda çoğu usta bile önce başka yerlere bakar. Krank sensörü arızası tam da bu yüzden sinsi bir şeydir, kendini başka arızaların arkasına saklar.
Bir de şu var: Araç bazen çalışır, bazen çalışmaz. Sabah soğukta tutmuyor, öğle sıcağında gayet iyi gidiyor. Bu aralıklı çalışmama hali sensörün tamamen ölmediğini ama artık güvenilmez hale geldiğini gösterir. Isıya duyarlı bir arıza bu, sensörün içindeki sargılar ısındıkça direnci değişiyor...
Motor çalışırken de belirtiler verebilir. Ani güç kayıpları, sanki birisi gazı kesiyor gibi bir his, vites küçültsek de büyültsek de geçmeyen isteksizlik. Bazen motor titrer, bazen rölantide dengesiz çalışır. Göz ardı edilebilecek şeyler bunlar, özellikle eski araçlarda. Ama bu belirtiler bir arada geliyorsa durup düşünmek lazım.
Arıza lambası her zaman yakmaz, bunu da söyleyelim. Krank sensörü zayıflıyor ama hâlâ sinyal üretiyorsa beyin bunu arıza olarak kaydetmeyebilir. Yani "lamba yanmıyor, sorun yok" mantığı burada işe yaramaz. Bazı durumlarda P0335 ya da P0336 kodları belleğe düşer, ama siz hiç fark etmeden sürersiniz.
Yakıt tüketiminde de garip bir artış gözlemlenebilir. Beyin doğru zamanlama verisini alamayınca enjektörleri biraz fazla çalıştırır, telafi etmeye çalışır. Siz de her dolum biraz daha pahalıya patlar. Bunun krank sensörüyle bağlantısını kurmak abi, gerçekten kolay değil.
Test etmenin en doğru yolu OBD2 cihazıyla arıza kodu okumaktır. Ama dediğimiz gibi, kod her zaman düşmüyor. Multimetre ile sensörün direncini ölçmek de bir yöntem — üreticiye göre değişir ama genellikle 200-900 ohm arasında olması beklenir. Bu değerin dışına çıkmışsa sensör artık güvenilir değildir.
Sensörü değiştirmek görece basit bir işlemdir, çoğu araçta erişimi zor değildir. Ama değiştirdikten sonra bazı araçlarda adaptasyon gerekir, yani motor kontrol ünitesinin yeni sensörü tanıması için kısa bir öğrenme süreci yaşanır. Bunu atlamak bazen sorunun devam etmesine yol açar. Ustanın bunu bilmesi şart.
Son olarak şunu söylemek gerekir: Bu sensör küçüktür, ucuzdur, ama üstlendiği görev kritiktir. Araçta açıklanamayan çalışmama sorunları, aralıklı sönmeler ya da güç kayıpları yaşıyorsanız krank mili sensörünü listeden silmeyin. Belki ilk bakılacak yer değildir, ama kesinlikle bakılacak yerdir.
